15 yaş altına sosyal medya yasağı getiren kanun teklifi Meclis’ten geçti! Neler değişecek?

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu, çocukların dijital dünyadaki güvenliğini sağlamaya yönelik kritik bir karara imza attı. Kamuoyunda geniş yankı uyandıran Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi kabul edilerek yasalaştı. Bu yeni yasal çerçeve, özellikle 15 yaş altına sosyal medya yasağı getirilmesi ve platformlara yüklenen sorumluluklar açısından devrim niteliğinde maddeler içeriyor. Artık sosyal medya şirketleri, çocuk kullanıcılar için çok daha sıkı denetim ve yaş doğrulama mekanizmaları kurmak zorunda kalacak. Peki, yeni dönemde hem aileleri hem de genç kullanıcıları neler bekliyor?

15 yaş altına sosyal medya yasağı ve yeni düzenlemenin detayları

Yeni kanun kapsamında, 15 yaş altına sosyal medya yasağı resmen hayata geçiyor. Sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hiçbir şekilde hizmet sunamayacak. Kanun, bu yasak kararının uygulanabilmesi için platformlara yaş doğrulama dahil her türlü teknik tedbiri alma zorunluluğu getiriyor. Ayrıca 15 yaş sınırını aşmış ancak reşit olmamış çocuklar için de ayrıştırılmış hizmetler ve ebeveyn kontrol araçları sunulması şart koşuluyor. Bu araçlar, çocukların çevrimiçi güvenliğini en üst düzeye çıkarmayı hedefliyor.

Yeni kanunla neler değişecek?

• 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya platformlarına girişi tamamen kısıtlanacak.
• Platformlar, yaş tespiti için güvenilir doğrulama yöntemleri kullanmakla yükümlü olacak.
• Ebeveynlere çocuklarının hesap ayarlarını kontrol etme, kullanım süresini sınırlandırma ve harcamaları onaylama yetkisi verilecek.
• Aldatıcı reklamların çocuklara ulaşmasını engelleyecek özel filtreleme sistemleri kurulacak.
• Oyun platformları, Türkiye’de temsilci bulundurmak ve oyunlarını yaş kriterlerine göre derecelendirmek zorunda kalacak.

Düzenleme ile sosyal ağ sağlayıcıları, ebeveyn kontrol araçlarını açık, anlaşılır ve kolay kullanılabilir bir biçimde sunmak zorunda. Bu mekanizmalar sayesinde veliler, çocuklarının platformda geçirdiği süreyi izleyebilecek ve ücretli üyelik veya satın alma gibi işlemleri kendi onaylarına bağlayabilecek. Bu kurallar bütünü, dijital dünyadaki istismar ve kontrolsüz tüketimin önüne geçmeyi amaçlıyor.

BTK denetimi ve ağır yaptırımlar yolda

Kurallara uymayan platformlar için Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) devreye girecek. Özellikle günlük erişimi 10 milyondan fazla olan dev sosyal medya ağları, alınan kararları en geç bir saat içinde uygulamakla yükümlü tutuluyor. İçeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına uymayan platformlara ilk aşamada reklam yasağı uygulanacak. Bu yasak kapsamında, Türkiye’deki vergi mükelleflerinin ilgili platforma yeni reklam vermesi ve bu amaçla para transferi yapması engellenecek.

Reklam yasağına rağmen yükümlülüklerini 3 ay içinde yerine getirmeyen platformlar için bant genişliği daraltma cezası uygulanabilecek. BTK Başkanı, internet trafiği bant genişliğinin önce yüzde 50, ardından yüzde 90 oranına kadar daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Bu durum, kurallara direnen platformların Türkiye’den erişiminin fiilen imkansız hale gelmesi anlamına geliyor. Düzenlemenin bu kısımları, yayım tarihinden 6 ay sonra tam olarak yürürlüğe girecek.

Oyun platformları için yeni dönem

Kanun sadece sosyal ağları değil, oyun dünyasını da yakından ilgilendiriyor. Türkiye’den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformları, artık Türkiye’de resmi bir temsilci bulundurmak zorunda. Ayrıca oyunların usulüne uygun şekilde derecelendirilmesi şartı getiriliyor. Eğer bir oyun derecelendirilmemişse, platform bu oyunu ancak en yüksek yaş kriterine göre sunabilecek. Aksi takdirde, derecelendirilmeyen veya uygunsuz içeriklerin platformdan çıkarılması zorunlu olacak.

Sosyal ağ sağlayıcı nedir?

Kullanıcıların internet ortamında sosyal etkileşim amacıyla metin, görüntü, ses, konum gibi içerikleri oluşturmalarına, görüntülemelerine veya paylaşmalarına imkan sağlayan gerçek veya tüzel kişileri ifade eder. Facebook, Instagram, X (Twitter) ve TikTok gibi platformlar bu kapsama girmektedir.

Peki siz bu konuda ne düşünüyorsunuz? Sosyal medya kullanımı için getirilen 15 yaş sınırı çocukların güvenliği için yeterli olacak mı? Düşüncelerinizi yorumlar kısmında belirtebilirsiniz. Daha fazlası için bizi takip etmeyi unutmayın!